«Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda Halkara zenanlar dialogynyň 2-nji mowzuklaýyn mejlisinde Durnukly ösüş maksatlaryna ýetmekde zenanlaryň hukuklaryny we kanuny bähbitlerini goramagyň hukuk binýadyny kämilleşdirmek, aýal-gyzlaryň döwlet dolandyryşyndaky, kanunçykaryjylyk işindäki we jemgyýetçilik durmuşyndaky ornuny goldamak boýunça sebitara tejribeleri utgaşdyrmak meseleleri ara alnyp maslahatlaşyldy.

Mejlisiň barşynda Russiýa Federasiýasynyň Federal Ýygnagynyň Federasiýa Geňeşiniň Başlygynyň orunbasary Inna Swýatenkonyň, Özbegistan Respublikasynyň Oliý Majlisiniň Kanun çykaryjy palatasynyň başlygynyň orunbasary Mowludahon Hojaýewanyň, BMG-niň gender deňligi we zenanlaryň hukuklary we mümkinçiliklerini giňeltmek boýunça edarasynyň Merkezi Aziýa boýunça edarasynyň başlygy Güwen Jeren Güreşiň, Oman Soltanlygynyň Durmuş ösüşi ministrliginiň Zenanlaryň işleri boýunça müdirliginiň Monitoring we baha beriş departamentiniň başlygy Ziýun Amer Al Jabriniň, BMG-niň Ilat gaznasynyň Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa boýunça sebit edarasynyň gender meseleleri boýunça sebit geňeşçisi Gabriela Minte Alwareziň, Türkmenistanyň Mejlisiniň Kada-kanunçylyk komitetiniň baradaky komitetiniň agzasy Jennet Öwekowanyň, Russiýa Federasiýasynyň Zenanlar bileleşiginiň Tatarystan boýunça sebit bölüminiň başlygy Waleýewa Zilýa Rahimýanownanyň çykyşlary diňlenildi.

Çykyşlarda aýal-gyzlaryň kanunçylyk bähbitlerini üpjün etmek, eneligi we çagalygy goramak hem-de durmuş syýasatynda zenanlaryň innowasion başlangyçlaryny goldamak baradaky milli üstünlikler barada bellenilip geçildi. Bu mowzuklaýyn mejlis zenanlaryň hukuk goraglylygyny ýokarlandyrmakda we durnukly ösüş maksatnamalaryny durmuşa geçirmekde parlamentarileriň we halkara guramalaryň gatnaşygyny berkitmekde örän netijeli hem-de aýratyn ähmiýetli meýdança boldy. Çykyşlar tamamlanandan soňra, degişli ugurlar boýunça çözgütler ara alnyp maslahatlaşyldy we mowzuklaýyn mejlisiň jemleri jemlenildi.

Gatnaşyjylar Türkmenistanda zenanlaryň hukuklaryny we mümkinçiliklerini giňeltmek, gender deňligini üpjün etmek boýunça milli kanunçylygy yzygiderli kämilleşdirmek boýunça durmuşa geçirilýän işlere ýokary baha berdiler.

Maslahatyň netijeleri boýunça sebitara we halkara hyzmatdaşlygy has-da berkitmäge we anyk maksatlara ýetmäge gönükdirilen Jemleýji resminama biragyzdan kabul edildi.

Halkara Zenanlar dialogyna gatnaşyjylar zenanlaryň jemgyýetdäki ornuny ýokarlandyrmaga, parahatçylyk söýüjilikli we ynsanperwer başlangyçlary dünýä ýaýmaga döredip berýän ähli ajaýyp şertleri üçin Türkmenistanyň hormatly Prezidentine hem-de türkmen halkynyň Milli Liderine çuňňur hoşallyk bildirip, köp sagbolsunlar aýtdylar.

Halkara zenanlar dialogynyň 1-nji mowzuklaýyn mejlisinde jemgyýetde parahatçylygy we durnuklylygy berkitmekde zenanlaryň abadançylygyny üpjün etmegiň strategik ugurlaryny kesgitlemek, zenan-gyzlaryň durmuş-ykdysady mümkinçiliklerini giňeltmek, gender deňligini we maşgala durnuklylygyny goldamak boýunça halkara hem-de sebitara hyzmatdaşlygyň öňdebaryjy tejribeleri ara alnyp maslahatlaşyldy. 

Mowzuklaýyn mejlisde Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň Milli merkeziniň başlygy, Türkmenistanyň Zenanlar birleşiginiň Merkezi Geňeşiniň başlygy Oguljennet Berdiliýewa, BMG-niň Ösüş maksatnamasynyň Türkmenistandaky Hemişelik wekili Narine Saakýan, Belarus Respublikasynyň Milli Ýygnagynyň Wekiller palatasynyň Zähmet we durmuş meseleler boýunça hemişelik komitetiniň başlygy         Kostewiç   Irina Anatolýewna, Ermenistan Respublikasynyň Milli ýygnagynyň bilim, ylym, medeniýet, sport we diaspora meseleleri boýunça hemişelik komitetiniň başlygynyň orunbasary Alkhas Kazarýan, Birleşen Milletler Guramasynyň Çagalar gaznasynyň Türkmenistandaky wekili Jalpa Ratna, Russiýa Federasiýasynyň Zenanlar bileleşiginiň wise - prezidenti Nina Alekseýewna Çernýaýewa, Gazagystan Respublikasynyň Kurultaýynyň Halkara gatnaşyklar, goranmak we howpsuzlyk baradaky komitetiniň agzasy Nurgul Tau, Pakistan Respublikasynyň Penjab welaýatynyň zenanlarynyň goragy boýunça müdürliginiň başlygy Butt Hina Perwaiz zenan-gyzlaryň zähmet hukuklaryny goramak, olaryň durmuş taýdan goraglylygyny güýçlendirmek we döwlet gurluşyndaky ornuny ýokarlandyrmak, bu ugurdaky kanunçylyklary kämilleşdirmek barada milli tejribeler boýunça anyk mysallar arkaly çykyş etdiler.

Bu mowzuklaýyn mejlis zenanlaryň jemgyýetdäki abadançylygyny üpjün etmekde, olaryň hukuklaryny we mümkinçiliklerini giňeltmekde halkara hem-de sebitara tejribeleri utgaşdyrmakda amatly meýdança boldy. Çykyşlar tamamlanandan soňra,  degişli ugurlar boýunça çözgütler ara alnyp maslahatlaşyldy we mowzuklaýyn mejlisiň jemleri jemlenildi. 

Çykyş edenler Türkmenistanda zenanlaryň abadançylygynyň we jemgyýetiň durnukly ösmeginiň üpjün edilmegi boýunça durmuşa geçirilýän işlere ýokary baha berdiler.

Maslahatyň netijeleri boýunça sebitara we halkara hyzmatdaşlygy has-da berkitmäge we anyk maksatlara ýetmäge gönükdirilen Jemleýji resminama biragyzdan kabul edildi.

Bu halkara çärä gatnaşyjylar zenanlar baradaky döwlet syýasatyny täze belentliklere göterýän, halkara derejeli forumlaryň ýokary guramaçylyk derejesini üpjün edýän we netijeli işlemäge ähli döwrebap mümkinçilikleri döredýän Hormatly Prezidentimize hem-de Gahryman Arkadagymyza çuňňur hoşallyklaryny bildirip, köp sagbolsunlar aýtdylar.

2026-njy ýylyň 7-nji oktýabrynda Türkmenistanyň Mejlisiniň Başlygy D.Gulmanowa Özbegistan Respublikasynyň Premýer-ministriniň orunbasary, Ýaşlar, maşgala we zenanlar işleri boýunça döwlet komitetiniň başlygy Dilnozahon Kattahanowa bilen duşuşdy.

Duşuşykda milli Parlamentiň ýolbaşçysy Özbegistan Respublikasynyň Premýer-ministriniň orunbasary, Ýaşlar, maşgala we zenanlar işleri boýunça döwlet komitetiniň başlygy Dilnozahon Kattahanowa onuň ýolbaşçylygyndaky wekilýetiň «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda geçirilýän «Parahatçylygy saklamakda we durnukly ösüşe ýetmekde zenanlaryň orny» atly Halkara zenanlar dialogyna, «Ählumumy saglygy goraýyş hyzmatlary we durnukly ösüş maksatlary» atly ikinji halkara maslahata, şeýle-de «Demografik meseleler we durnukly ösüş: häzirki zamanyň wezipeleri we halkara tejribesi» atly halkara maslahata gatnaşýandygy üçin sagbolsun aýtdy.

Myhman Türkmenistanyň oňyn Bitaraplyk, parahatçylyk söýüjilik, ynsanperwerlik, ynanyşmak ýörelgelerine esaslanýan içeri we daşary syýasatynyň esasy ugurlary, Mejlisiň düzümi we ýurdumyzda durmuşa geçirilýän maksatnamalaýyn özgertmeleriň kanunçylyk-hukuk binýadyny üpjün etmek boýunça alnyp barylýan köpugurly işler bilen tanyşdyryldy.

Duşuşykda Türkmenistanyň başlangyjy bilen, Birleşen Milletler Guramasynyň Baş Assambleýasynyň plenar mejlisinde kabul edilen «2028-nji ýyl – «Halkara hukugyň ýyly» atly Kararnamanyň bütin dünýäde halkara hukugyň ornuny ýokarlandyrmakda, ählumumy parahatçylygy we howpsuzlygy üpjün etmekde, Durnukly ösüş maksatlaryna ýetmekde netijeli köptaraplaýyn hyzmatdaşlygy ösdürmekde möhüm ähmiýete eýe boljakdygy nygtaldy. D.Gulmanowa Özbegistan Respublikasynyň bu halkara ähmiýetli resminamanyň kabul edilmeginde beren uly goldawy üçin aýratyn hoşallyk bildirdi.

Taraplar iki dostana goňşy döwletleriň ikitaraplaýyn we köptaraplaýyn görnüşde, şeýle hem Birleşen Milletler Guramasy ýaly abraýly halkara guramalaryň çäklerinde ýola goýlan hyzmatdaşlyk gatnaşyklarynyň aýratyn ähmiýetini nygtadylar. Şeýle hem kanunçykaryjylyk işini kämilleşdirmekde we döwletara gatnaşyklary goldamakda parlamentara dostluk toparlarynyň, ugurdaş komitetleriň, ýaş we zenan parlamentarileriň arasyndaky gatnaşyklaryň dowam etdirilmegini goldaýandyklaryny beýan etdiler.

2026-njy ýylyň 7-nji oktýabrynda «Awaza» Kongresler merkeziniň mejlisler jaýynda guralan bu halkara maslahatynyň mejlisini Türkmenistanyň Mejlisiniň Ylym, bilim, medeniýet we ýaşlar syýasaty baradaky komitetiniň başlygy Baýramgözel Myradowa alyp bardy.

Bu halkara maslahat durnukly ösüş strategiýalaryny durmuşa geçirmekde demografik ýagdaýlaryň ornuny ara alyp maslahatlaşmakdan, ilat ösüşi, maşgala gymmatlyklary, zähmet bazary we migrasiýa durnuklylygy ýaly ugurlarda häzirki zamanyň wezipelerini çözmegiň iň gowy halkara tejribelerini we netijeli ýollaryny ara alyp maslahatlaşmaga gönükdirildi.

Maslahatda Türkmenistanyň Mejlisiniň Ylym, bilim, medeniýet we ýaşlar syýasaty baradaky komitetiniň başlygy Baýramgözel Myradowanyň, Azerbaýjan Respublikasynyň Milli Mejlisiniň başlygynyň orunbasary Gasymly Musanyň, BMG-niň Baş Sekretarynyň Merkezi Aziýa boýunça Ýörite wekili, BMG-niň Merkezi Aziýa üçin öňüni alyş diplomatiýasy boýunça sebit merkeziniň ýolbaşçysy Kaha Imnadzeniň, Russiýa Federasiýasynyň Federal Ýygnagynyň Federasiýa Geňeşiniň ylym, bilim we medeniýet boýunça komitetiniň başlygy Liliýa Gumerowanyň, Belarus Respublikasynyň Milli Ýygnagynyň Wekiller palatasynyň Zähmet we durmuş meseleler boýunça hemişelik komitetiniň başlygy Kostewiç Irina Anatolýewnanyň, Türkiýe Respublikasynyň Maşgala işleri we durmuş hyzmatlary ministriniň orunbasary Sewim Saýim Madakyň, Täjigistan Respublikasynyň Oliý Majlisiniň Milli Majlisiniň Durmuş meseleleri, saglygy goraýyş, ylym, bilim, medeniýet hem ýaşlar we zenanlar syýasaty baradaky komitetiniň başlygynyň orunbasary Nuriddin Muhiddin Dawlataliniň, Gazagystan Respublikasynyň  Kurultaýynyň Halkara gatnaşyklar, goranmak we howpsuzlyk baradaky komitetiniň agzasy Tau Nurgulyň, Halkara Migrasiýa Guramasynyň Ýewropa we Merkezi Aziýa sebiti boýunça direktorynyň orunbasary Dragan Aleksoskiniň, BMG-niň Ilat Gaznasynyň Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa boýunça Sebitleýin edarasynyň ilatyň ösüşi boýunça hünärmeni Aýnur Kanafinanyň, Ermenistan Respublikasyndan «Ameriýa» ÝGPJ-niň hyzmatdaşy, dolandyryş konsaltingi boýunça direktory; Global telekeçilik barlaglary assosiasiýasynyň (GEM/GERA) Direktorlar geňeşiniň agzasy Tigran Jrbaşýanyň çykyşlary diňlenildi.

B.Myradowa demografiýa we ilat syýasatynyň Türkmenistanda durmuşa geçirilýän milli maksatnamalaryň hem-de ynsanperwerlige esaslanýan durmuş strategiýalarynyň iň möhüm bölegi bolup durýandygyny aýratyn belledi.

Hormatly Prezidentimiziň ýolbaşçylygynda ilatyň durmuş goraglylygyny üpjün etmek, köp çagaly eneleri we ýaş maşgalalary goldamak, ýaşlaryň döwrebap bilim almagy, zähmet çekmegi we durmuş şertlerini gowulandyrylmagy bilen bagly kadalaşdyryjy hukuk namalary kabul edilýär. Durnukly ösüş maksatlaryna ýetmekde Türkmenistan halkara guramalar, aýratyn hem, Birleşen Milletler Guramasy we onuň düzümleri bilen ýola goýlan köpýyllyk, netijeli we strategik hyzmatdaşlykda dürli taslamalary durmuşa geçirýär. Bu işler ýurdumyzda demografik seljermeleri kämilleşdirmäge, ilatyň saglygyny goramagyň iň öňdebaryjy dünýä tejribelerini milli derejede netijeli ornaşdyrmaga ýardam edýär.

Şeýle hem çykyşlarda demografiýa meseleleri babatda öňde durýan wezipeler, halkara derejesinde öňe sürülýän başlangyçlar barada aýratyn bellenilip geçildi. Adam maýasyny artdyrmakda, ilatyň ýaşaýyş-durmuş derejesini gowulandyrmakda hem-de bu ugurda kanunçylyk esaslary yzygiderli kämilleşdirmekde döwrebap milli tejribeler alşyldy.

Maslahatda çykyş edenler Türkmenistanyň bu ugurda halkara hyzmatdaşlygy ilerletmäge, dünýä döwletleriniň tagallalaryny birleşdirmäge gönükdirilen oňyn başlangyçlaryna, durmuşa geçirýän umumadamzat ähmiýetli işlerine ýokary baha berdiler.

Maslahatyň netijesi boýunça degişli ugurlar boýunça sebitara we halkara hyzmatdaşlygy has-da berkitmäge we anyk maksatlara ýetmäge gönükdirilen Jemleýji resminama biragyzdan kabul edildi.

Geçirilen bu forum sebitde we dünýä derejesinde durnukly ösüşiň ykdysady, durmuş hem-de ynsanperwer ugurlaryny utgaşdyrmakda, şeýle hem täze çäreleri we çözgütleri işläp taýýarlamakda örän möhüm meýdança hökmünde uly ähmiýete eýe boldy.

Maslahatyň ahyrynda çärä gatnaşyjylar sebitara gatnaşyklary we ynsanperwer dialogy ösdürmäge goşýan ägirt uly goşantlary, şeýle hem forumyň ýokary guramaçylyk derejesinde geçirilmegine döredilen ähli mümkinçilikler üçin Türkmenistanyň hormatly Prezidentine hem-de türkmen halkynyň Milli Liderine çuňňur hoşallyk bildirip, köp sagbolsunlar aýtdylar.